Psycholog, badacz, trener, współautor Testu Inteligencji Emocjonalnej (TIE)
Dr hab. Jarosław Orzechowski jest psychologiem i profesorem Uniwersytetu SWPS. Naukowo zajmuje się przede wszystkim psychologią poznawczą, różnicami indywidualnymi oraz badaniem procesów odpowiedzialnych za inteligencję, pamięć roboczą, uwagę i twórcze myślenie.
Jest współautorem Testu Inteligencji Emocjonalnej (TIE) – narzędzia mierzącego inteligencję emocjonalną jako zdolność, a nie deklarowane przez badaną osobę przekonania na temat własnych kompetencji emocjonalnych.
Wspólnie z Magdaleną Śmieją prowadził badania nad konstrukcją i właściwościami TIE. Jest współautorem podręcznika do testu oraz publikacji naukowych poświęconych jego psychometrycznym podstawom. Należy do nich artykuł „TIE: An Ability Test of Emotional Intelligence”, opublikowany w czasopiśmie PLOS ONE, w którym przedstawiono wyniki badań nad trafnością i rzetelnością narzędzia.
Jego działalność naukowa obejmuje również badania nad pamięcią roboczą i uwagą, treningiem poznawczym oraz poznawczymi mechanizmami związanymi z inteligencją emocjonalną. Jest związany z Wydziałem Psychologii we Wrocławiu Uniwersytetu SWPS, Zakładem Psychologii Poznawczej i Różnic Indywidualnych oraz Centrum Neuronauki Behawioralnej.
Jarosław Orzechowski od wielu lat łączy działalność akademicką z praktyką. Prowadzi szkolenia rozwijające między innymi kompetencje poznawcze, analityczne i twórcze oraz pracuje nad wykorzystaniem wiedzy psychologicznej w organizacjach. Łączy również działalność naukową i dydaktyczną z pracą psychoterapeutyczną w nurcie poznawczo-behawioralnym. Pozwala mu to patrzeć na emocje i procesy poznawcze nie tylko z perspektywy badań, ale również ich praktycznego znaczenia dla codziennego funkcjonowania człowieka.
Rola w TESTIE
W TESTIE Jarosław Orzechowski odpowiada za naukową i psychometryczną stronę projektu oraz rozwój praktycznych zastosowań inteligencji emocjonalnej.
Jako współautor TIE łączy perspektywę badacza procesów poznawczych z doświadczeniem pracy z ludźmi i organizacjami. Szczególnie interesuje go to, jak wiedzę o funkcjonowaniu emocji można wykorzystać w praktyce – między innymi w rozwoju kompetencji zawodowych, zarządzaniu, podejmowaniu decyzji i funkcjonowaniu zespołów.
Główne obszary specjalizacji
- inteligencja emocjonalna,
- psychologia poznawcza,
- inteligencja i różnice indywidualne,
- pamięć robocza,
- uwaga,
- kreatywność i twórcze rozwiązywanie problemów,
- rozwój kompetencji poznawczych,
- zastosowanie psychologii w organizacjach.
Wybrane publikacje dotyczące inteligencji emocjonalnej i TIE
Śmieja, M., Orzechowski, J., & Beauvale, A. (2007). TIE – Test Inteligencji Emocjonalnej. Studia Psychologiczne, 45(1), 19–31.
Śmieja, M., & Orzechowski, J. (Red.). (2008). Inteligencja emocjonalna: Fakty, mity, kontrowersje. Wydawnictwo Naukowe PWN.
Śmieja, M., Orzechowski, J., & Asanowicz, D. (2012). Test Inteligencji Emocjonalnej: TIE. Podręcznik. Wszechnica Uniwersytetu Jagiellońskiego.
Śmieja, M., Orzechowski, J., & Stolarski, M. S. (2014). TIE: An Ability Test of Emotional Intelligence. PLOS ONE, 9(7), e103484. https://doi.org/10.1371/journal.pone.0103484
Orzechowski, J., Śmieja, M., Lewczuk, K., & Nęcka, E. (2020). Working memory updating of emotional stimuli predicts emotional intelligence in females. Scientific Reports, 10, 20875.
Śmieja, M., Orzechowski, J., & Asanowicz, D. (2026). Test Inteligencji Emocjonalnej: TIE. Podręcznik. TESTIE PRO.